Ба дигарон фиристед

Аз 1 ноябри соли 2026 шаҳрвандони Қазоқистон, Қирғизистон ва Ӯзбекистон метавонанд барои гирифтани раводиди миллии навъи D ва иҷозаи иқомати муваққатӣ дар Литва ҳуҷҷатҳои худро дар Боку пешниҳод кунанд. Аммо Тоҷикистон, бо вуҷуди доштани яке аз ҷомеаҳои нисбатан бузурги муҳоҷирон дар Литва, ба ин рӯйхат ворид нашудааст. Маркази қабули ҳуҷҷатҳои Литва дар Тоҷикистон ҳанӯз як сол пеш баста шуда буд.

Вазорати корҳои хориҷии Литва хабар дод, ки аз 1 ноябри соли 2026 шаҳрвандон ва сокинони доимии Қазоқистон, Қирғизистон ва Ӯзбекистон, ки мехоҳанд барои таҳсил ё дигар ҳадафҳои будубоши дарозмуддат ба Литва биёянд, метавонанд барои раводиди миллии навъи D ё иҷозаи иқомати муваққатӣ тавассути маркази «VFS Global» дар Бокуи Озарбойҷон муроҷиат кунанд.

Ба гуфтаи Вазорати корҳои хориҷӣ, ҳадаф аз тағйирот «беҳтар кардани раванди қабули дархостҳо ва таъмини идоракунии самараноктари расмиёти муҳоҷират» мебошад.

Ин тасмим дар пайи қарори дигари мақомоти Литва гирифта шудааст. Аз 1 ноябр марказҳои берунии хизматрасонии муҳоҷиратӣ дар Қазоқистон, Қирғизистон, Ӯзбекистон ва Босния ва Ҳерсеговина дигар дархостҳоро барои иҷозаи иқомати муваққатӣ қабул намекунанд. Вазири корҳои дохилии Литва Мартинас Кателинас ин тасмимро бо манфиатҳои амнияти давлатӣ асоснок кардааст.

Дар натиҷа шумораи кишварҳое, ки дар онҳо марказҳои берунии қабули дархостҳои муҳоҷиратии Литва фаъолият мекунанд, аз 31 ба 27 коҳиш меёбад. Дар 22-тои ин 27 кишвар имкони пешниҳоди дархост барои иҷозаи иқомат бо асоси корӣ вуҷуд хоҳад дошт.

Мақомоти Литва ба масъалаи амният ишора мекунанд

LRT бо истинод ба BNS хабар медиҳад, ки вазири корҳои дохилӣ тасмими бастани марказҳои Қазоқистон, Қирғизистон ва Ӯзбекистонро бо арзёбии хатарҳои амниятӣ ва эҳтимоли терроризм рабт додааст.

Кателинас гуфтааст, ки Департаменти амнияти давлатии Литва дар бораи хатарҳои эҳтимолӣ ҳушдор дода, ҳолатҳои алоҳидаи шахсони аз Осиёи Марказӣ омада бо ақидаҳои радикалӣ ё робитаҳои эҳтимолӣ бо терроризмро муайян кардааст. Ин арзёбӣ мавқеи мақомоти Литва аст ва набояд ба тамоми шаҳрвандон ё ҷомеаҳои кишварҳои Осиёи Марказӣ нисбат дода шавад.

Мақомоти муҳоҷирати Литва ҳамзамон мегӯянд, ки ҳангоми муайян кардани кишварҳое, ки дар онҳо марказҳои берунӣ фаъолият мекунанд, чанд омил ба назар гирифта мешавад: манфиатҳои амнияти давлатӣ, самтҳои сиёсати хориҷӣ, эҳтиёҷоти бозори меҳнат ва имкониятҳои институтсионалӣ. Департаменти муҳоҷират дар ин масъала бо Департаменти амнияти давлатӣ, Хадамоти ҳифзи сарҳад ва полиси Литва машварат мекунад.

Пас чаро Қазоқистон, Қирғизистон ва Ӯзбекистон метавонанд ба Боку раванд?

Бастани марказҳои ин се кишвар маънои қатъи пурраи имкони муроҷиат барои ҳамаи категорияҳоро надорад.

Вазорати корҳои хориҷӣ рӯзи 1 октябр эълон кард, ки шаҳрвандон ва сокинони доимии Қазоқистон, Қирғизистон ва Ӯзбекистон барои раводиди миллии D ва иҷозаи иқомати муваққатӣ метавонанд аз 1 ноябр аз маркази Боку истифода баранд.

Аммо маҳдудияти муҳим вуҷуд дорад. Тибқи маълумоти LRT, дар Озарбойҷон, инчунин дар Ҳиндустон, Камбоҷа, Гана ва Муғулистон имкони пешниҳоди дархост барои иҷозаи иқомат танҳо бо асоси кори маъмулӣ вуҷуд надорад. Яъне имкони Боку набояд ҳамчун боз шудани роҳи умумии муҳоҷирати меҳнатӣ барои ҳамаи хоҳишмандон фаҳмида шавад.

Қоидаҳо барои баъзе категорияҳои дигар, аз ҷумла пайвастан ба оила, кори баландихтисос, таҳсил ва фаъолияти илмӣ имкониятҳои алоҳидаро пешбинӣ мекунанд. Аз ин рӯ, довталаб бояд пеш аз сафар ба Боку муайян кунад, ки асоси ҳуқуқии дархости ӯ ба кадом категория дохил мешавад.

Тоҷикистон чӣ? Чаро номи он дар қарори нав нест?

Ин яке аз муҳимтарин нуктаҳои хабар барои шаҳрвандони Тоҷикистон аст.

Тоҷикистон дар рӯйхати се кишвари қарори нави 1 ноябри соли 2026 нест, зеро маркази берунии қабули ҳуҷҷатҳои Литва дар Тоҷикистон аллакай аз 22 октябри соли 2025 баста шуда буд.

Он замон Литва фаъолияти чунин марказҳоро дар Тоҷикистон, Албания, Аргентина, Амороти Муттаҳидаи Араб ва Венесуэла қатъ кард. Ҳамзамон марказҳои нав дар Босния ва Ҳерсеговина, Гана, Ветнам ва Зимбабве кушода шуданд.

Департаменти муҳоҷирати Литва он вақт гуфта буд, ки тағйирот пас аз баррасии пешниҳодҳои корфармоён, муассисаҳои таҳсилоти олӣ ва дигар гурӯҳҳои ҷомеа ва ҳамчунин хулосаҳои мақомоти салоҳиятдори давлатӣ қабул шудааст.

Аммо масъалаи муҳимтар ин аст, ки дар қарори нави марбут ба Боку шаҳрвандони Тоҷикистон зикр нашудаанд.

Вазорати корҳои хориҷӣ ба таври мушаххас танҳо шаҳрвандон ва сокинони доимии Қазоқистон, Қирғизистон ва Ӯзбекистонро номбар мекунад. Дар эълони расмии 1 октябри соли 2026 гуфта нашудааст, ки шаҳрвандони Тоҷикистон низ тибқи ҳамин тартиби нав метавонанд дар Боку муроҷиат кунанд.

Чаро барои Тоҷикистон чунин имконият эълон нашуд?

Дар манбаъҳои расмии дастрас ва хабарҳои марбут ба қарори нав сабаби мушаххаси ворид нашудани Тоҷикистон ба механизми нави Боку шарҳ дода нашудааст.

Аз ин рӯ, дар ҳоли ҳозир бо итминон гуфтан мумкин нест, ки Тоҷикистон бо сабаби масъалаҳои амниятӣ, вазъи бозори меҳнат, сиёсати муҳоҷиратӣ ё омили дигар аз ин рӯйхат берун мондааст.

Ҳар гуна чунин хулоса бе шарҳи мустақими мақомоти Литва тахмин хоҳад буд.

Бо вуҷуди ин, маълум аст, ки Тоҷикистон дар сиёсати муҳоҷиратии Литва қаблан ҳамроҳ бо дигар кишварҳои Осиёи Марказӣ баррасӣ мешуд. Масалан, дар маводи Департаменти муҳоҷират аз соли 2024 масъалаи қабули ҳуҷҷатҳои шаҳрвандони Қазоқистон, Ӯзбекистон, Қирғизистон ва Тоҷикистон якҷо баррасӣ шуда буд.

Ҳоло бошад, дар механизми нави Боку танҳо се кишвари аввал номбар шудаанд.

Дар Литва беш аз 7 ҳазор шаҳрванди Тоҷикистон зиндагӣ мекунанд

Мавзӯъ барои шаҳрвандони Тоҷикистон аҳамияти амалӣ дорад, зеро ҷомеаи тоҷикистониён дар Литва дар солҳои охир ба яке аз гурӯҳҳои назарраси шаҳрвандони хориҷӣ табдил ёфтааст.

Тибқи омори расмии Департаменти муҳоҷират, то 1 июни соли 2026 дар Литва 7 151 шаҳрванди Тоҷикистон иҷозаи эътиборноки иқомат доштанд.

Аз ин шумора 7 026 нафар иҷозаи иқомати муваққатӣ ва 125 нафар иҷозаи иқомати доимӣ доштанд. Барои муқоиса, дар ҳамон сана дар Литва 11 556 шаҳрванди Ӯзбекистон, 4 574 шаҳрванди Қирғизистон ва 3 616 шаҳрванди Қазоқистон зиндагӣ мекарданд.

Маълумоти навтаре, ки LRT аз Департаменти муҳоҷират овардааст, нишон медиҳад, ки то 1 сентябри соли 2026 шумораи шаҳрвандони Тоҷикистон бо иҷозаи иқомат дар Литва ба тақрибан 7,4 ҳазор нафар расидааст. Дар ҳамин давра тақрибан 13 ҳазор шаҳрванди Ӯзбекистон низ иҷозаи иқомат доштанд.

Ин омор масъалаи Тоҷикистонро боз ҳам муҳимтар мекунад: шумораи шаҳрвандони Тоҷикистон дар Литва аз шумораи шаҳрвандони Қирғизистон ва Қазоқистон бештар аст, аммо дар механизми нави пешниҳоди ҳуҷҷатҳо дар Боку Тоҷикистон номбар нашудааст.

Раводиди Шенген аз ин тағйирот ҷудо аст

Тағйироти навро набояд бо раводиди кӯтоҳмуддати Шенген омехта кард.

Вазорати корҳои хориҷии Литва таъкид мекунад, ки қарори нав ба раводиди навъи C дахл надорад. Марказҳои VFS Global дар Қазоқистон, Қирғизистон ва Ӯзбекистон минбаъд низ дархостҳои раводиди Шенгенро қабул мекунанд.

Раводиди C барои будубоши кӯтоҳмуддат, аз ҷумла саёҳат, сафари корӣ, сафари расмӣ ё дидор бо хешовандон истифода мешавад ва барои иқомати дарозмуддат, таҳсил ё кор дар ҳолатҳое, ки иҷозаи иқомат ё раводиди миллии D талаб мешавад, асос намедиҳад.

Маркази Боку

Маркази қабули дархостҳои Литва дар Боку дар суроғаи 64 хиёбони Нефтчилар, Crescent Offices, ошёнаи 6, Боку, AZ1010 ҷойгир аст.

Тибқи маълумоти Департаменти муҳоҷирати Литва, марказ барои иҷозаи иқомати муваққатӣ ва раводиди миллӣ хизмат мерасонад. Ҳаққи хизматрасонии маркази берунӣ 110 евро нишон дода шудааст.

Вақти ташриф ба марказ бояд тавассути низоми иттилоотии муҳоҷирати Литва — MIGRIS — фармоиш дода шавад.

Ба дигарон фиристед